Zoals men is bemint men

"Zoals men is bemint men" is een uitspraak van José Ortega Y Gasset, een gevierd Spaans filosoof uit de eerste helft van de twintigste eeuw. Hij bedoelt daarmee, dat je aan iemand kan zien met wat voor een persoon je te maken hebt als je de wijze bestudeert waarop hij of zij liefheeft. Waarom is dat? Omdat, volgens hem, alle andere handelingen en verschijningsvormen je op het verkeerde been kunnen zetten; alleen in de liefde zijn we volledig eerlijk en transparant. Ons intiemste wezen komt zo tot uiting en dat is te zien aan de keuze van onze partner.
Verder zegt hij, dat liefde geen instinct is, maar een schepping, een vondst of uitvinding - een bewustheid dus. Dat is in mijn visie een tamelijk mannelijk perspectief van Ortega. Hij durft het zelfs aan om die liefde te vergelijken met een literair thema. Zo'n opvatting kan niets anders zijn dan esthetica.

Deze opvatting houdt een manier van waardering in. Hij stelt dit tegenover de liefde die bij Plato wordt beschreven, die in de ogen van Ortega gelijk te stellen is met verliefdheid. En dat is inderdaad iets geheel anders, afgezien van het aspect van de oudgriekse homofilie die in de tijd van Plato gangbaar was. Liefde moet volgens Ortega los gezien worden van de gevoelens die van nature aan de mens gegeven zijn en die vrijwel iedereen heeft voor een ander, onafhankelijk van aard en geaardheid, maatschappij, volk en tijd. De liefde waar hij over praat is "een weinig voorkomend feit en een gevoelen waarvoor slechts weinig zielen vatbaar zijn." Helaas ben ik het daarmee eens als hij bedoelt dat een hoop mensen wel gevoelens voor elkaar hebben, maar zich minder of niet bewust zijn van dat wat hem of haar aantrekt in de partner of echtgenoot. Maar ach, is verliefdheid los te zien van liefde?

Dat wat ik heb ervaren in mijn leven, is dat "verliefdheid" een onbewust proces is, en dat liefde de bewuste variatie is, eigenlijk een poging, een verkenning van de ander om tot toenadering te komen, en dat kan ook op geestelijk vlak zijn. We weten niet wie die ander is, maar denken het te weten en streven naar het onontdekte in de ander ter vervolmaking van onszelf. De liefde is pas compleet als verliefdheid en liefde samenkomen. Zonder verliefdheid is liefde mogelijk, maar liefde is minder compleet zonder die verliefdheid. Het seksuele kan een bindmiddel zijn en een uitvloeisel van zowel verliefdheid als liefde. Komt er een einde aan de verliefdheid, dan is liefde nog steeds mogelijk als men zich maar bewust is van het feit, dat de componenten verliefdheid en seks kunnen verdwijnen of overgaan op een ander.

De haat van mensen na een scheiding is een manier om eigen zwaktes te maskeren om niet de eigenwaarde te verliezen. Als je je voldoende bewust bent van je eigen zwakte en dat ook toegeeft, en daarnaast de 'liefde' als elementair principe in een mensenleven bewust zou uitdragen en beleven, dan zou een scheiding heel wat minder pijnlijk kunnen zijn. Helaas heb je daar dan wel nog steeds de ander voor nodig om een evenwicht te bereiken.
En hoe zit het met de liefde van de vrouw voor de man? Daar komt Ortega niet helemaal uit, ook al zegt hij daar veel over te hebben nagedacht. Logisch, want hoe kan een man dat weten. Ik weet net zo min het antwoord, zelfs weet ik het niet helemaal van mijn eigen vrouw, laat staan in het algemeen. Wie weet kan men mij nog eens duidelijk maken wat vrouwen aantrekt in een man als daar iets algemeens over te zeggen valt - dat de esthetica niet altijd de boventoon voert is me wel duidelijk (ik lijk echt niet op Richard Gere), maar wat dan wel?

Mien ouwe moer uut Oedmoertië

Je kent die Russische poppetjes vast wel: baboesjka's. (Zie foto)

Omaatjes op z'n Russisch.
Russen zijn gek op omaatjes. Ze zijn ook heel levenslustig. Dit jaar mogen er een paar zelfs vertegenwoordigd worden op het Eurovisie Songfestival. De Buranovo Grannies heten ze, gemiddelde leeftijd 75. Ze wonnen van 24 andere kandidaten, dus dat belooft wat. Als ze winnen dan bouwen ze een kerk in hun dorp Buranovo (650 inwoners).
Niet alleen treden ze op in traditionele klederdracht, ze zingen ook nog in het Oedmoerts. Het wat? Het Oedmoerts. Dat wordt alleen nog in een paar dorpen gesproken van Oedmoertië. Deze provincie heeft 1,5 miljoen inwoners.

Het Eurovisie Songfestival vindt in 2012 plaats op 26 mei in de Azerbeidzjaanse hoofdstad Bakoe. Nederland wordt vertegenwoordigd door de indiaan Joan Franka.

AJSF5TFHJ2ZG

Waar eindigt Facebook?

Het trucje van Mark Zuckerberg is gelukt: zijn bedrijf Facebook is in een klap een beursgenoteerd bedrijf. Het bedrijf wordt maar liefst gewaardeerd op 100 miljard dollar (eind 2011), en de winst is nog geen honderdste van de prijs van een aandeel, dat na een dag handel op zo'n 40 dollar staat. Dat is een forse prijs als je bedenkt dat hiermee flink vooruit wordt gelopen op de winstmogelijkheid in de toekomst. Het aantal aangesloten gebruikers van Facebook groeit weliswaar gigantisch, maar het houdt ergens op en er zijn adverteerders die al afhaken.

General Motors is een van die bedrijven die vanwege het geringe succes van hun campagne op Facebook in relatie tot de kosten van hun advertenties, hebben bedankt. Succes is nooit oneindig. Er duiken altijd wel problemen op waar niet op gerekend was. Facebook zou ik een elektronisch plakboek willen noemen, want het is eigenlijk een boek waar iedereen in kan schetsen en plakken. Weliswaar heb je je eigen plakboek, maar je wordt ook telkens afgeleid met krabbels en foto's van andere gebruikers en dat kunnen er op een gegeven moment zoveel zijn, dat je er de balen van krijgt en besluit te stoppen met de flauwekul. Als ik kijk naar mijn eigen facebook-ervaringen, dan zie ik dat het organisme nog niet helemaal volwassen is. De voordelen van Facebook zijn wel bekend. Zoals het feit dat je over de hele wereld kunt chatten met vrienden/familie, het contact houden met familie en vrienden door middel van kleine boodschappen en het browsen door en uitbreiden van interessante nieuwe via-via vrienden. Maar dat laatste kan echter veel efficiënter en beter. Bovendien zou een goede videoverbinding zoals bij Skype handig zijn, zodat je maar hoeft in te loggen en gesprekken kunt voeren met wie je ook maar wilt. Ook zou het een goed mailcentrum kunnen zijn, zoals Yahoo of Hotmail. Nu is het voor mij nog beter of handiger om al die verschillende mogelijkheden apart te bedienen.

En ik ben sceptisch over de ongebreidelde groei van het bedrijf.Ik neem aan dat Facebook zich wel verder zal ontwikkelen, maar of dat allemaal zo snel en goed gaat valt te betwijfelen. Het bedrijf zal op korte termijn moeten vertienvoudigen wil het de huidige beurskoers enigszins rechtvaardigen. En dat is welhaast een onmogelijkheid. Wat Facebook ook bedreigen kan, is juist die groei zelf. Ik zei het al even: je krijgt soms de balen van al die losse berichtjes (sommige mensen posten hun eigen goedbedoelde, maar irritante woordenbrei om de haverklap)en het kost zo enorm veel tijd om alles te lezen of op alles te reageren, dat je eigenlijk geneigd bent je Facebookwereld te verkleinen in plaats van uit te breiden.

Daarnaast is oppervlakkigheid het grote nadeel: het zijn maar onbenulligheden die worden uitgewisseld, afgezien van de rechtstreekse communicatie die ook mogelijk is. Ook is het niet ondenkbaar dat je straks doodgegooid wordt met advertenties. Advertenties, waarvan de computer denkt dat jij daar wel in geïnteresseerd zult zijn omdat Facebook stiekem "alles weet" van jouw voorkeuren. Het schijnt dat de meerderheid van de jonge gebruikers daar niet echt mee zit, maar toch, het kan het begin zijn van het einde. Facebook kent ook beperkingen voor professionele gebruikers vanwege privacy-redenen. Bedrijven en overheden zijn wel geïnteresseerd in een groot bereik, maar willen niet dat sommige informatie naar buiten komt want dat kan het bedrijf of de organisatie schade toebrengen. Die angst houdt op dit moment veel organisaties op enige afstand van de sociale media. Of dat zal veranderen hangt af van hoeveel transparantie wij en zij toe willen en kunnen toelaten. Big Brother is watching you - het collectieve trauma dat ons boven het hoofd hangt - dringt zichzelf steeds meer op. Afgezien van de revoluties die dankzij Facebook en Twitter mogelijk waren in het Midden-Oosten, vormen sociale media dus ook een bedreiging van onze privacy. En wat te denken van hackers of spionnen die bij Facebook werken?

Het feit dat Facebook-gegevens gebruikt zouden kunnen worden door de Amerikaanse geheime dienst of een terreurorganisatie c.q. criminele bende, zou zo maar ineens de opzegging kunnen betekenen van honderden miljoenen gebruikers en het einde van reclame-inkomsten van het bedrijf. Niet leuk, maar ja er bestaat bij Facebook nu eenmaal geen "Vind ik niet leuk"-knop.

Ronddieven in het paleis op de Dam

Ik heb soms op mijn reizen in India en in andere Aziatische landen rondgelopen in grandioze paleizen en tempels, geheel verlaten of met een enkele levende ziel die kwam bidden of bedelen. Je voelt je dan net een inbreker die een huis binnenloopt om stiekem kostbaarheden mee te jatten. Heel ongemakkelijk dus. Je hoeft tegenwoordig niet ver meer te reizen en je ook geen dief te voelen want er is het Google Art Project, een meerdimensionaal project dat gesteund wordt door Google en waarbij je virtueel in musea kan rondsnuffelen, kunst kan bekijken, inzoomen op kunstwerken en nog veel meer. Vooral in tijden van crises iets om over na te denken als je naar het Louvre wil maar er te weinig centen hebt om de trein te pakken, ik noem maar een dwarsstraat. En ook al heb je centen, dan ben je bijna een dief van je eigen portemonnee als je naar het fysieke museum gaat terwijl je thuis met een lekker glas wijn, op je gemak dezelfde kunst kan bekijken, GRATIS.

Nu hebben ze ook het prachtige paleis op de Dam, recentelijk nog gerestaureerd, opgenomen in de collectie. Je kunt een flink aantal mooie stijlkamers bezoeken en een aantal blijft ook voor Google gesloten. Even op het Koninklijk toilet kijken is er ook niet bij. De belangrijkste kunstwerken kunnen in een diavoorstelling worden bekeken, al vond ik het wat lastig om te ontdekken hoe je binnen de website kan navigeren. Dat had beter gekund. Het resultaat is echter verbluffend: prachtige fotografische impressies, een waar walhalla voor de kunstliefhebber en architectuurminnaar.

Ga zelf maar eens door de ruimte heen via deze LINK.

Iets over het paleis:

Het koninklijk paleis werd tussen 1648 en 1665 gebouwd in de classicistische stijl als stadhuis naar ontwerp van architect Jacob van Campen. Het bouwwerk geldt als Nederlands belangrijkste historische en culturele monument van de Gouden Eeuw. Kosten noch moeite werden gespaard om te vieren dat het Nederland goed ging, en dat is nu nog heel duidelijk te zien. Het werd zelfs het grootste bouwwerk ooit van die tijd, op de kerken en kathedralen na. Het duurde 17 jaar voordat het paleis werd ingewijd. Nou ja, paleis... het was tot 1808 het stadhuis van Amsterdam. Pas nadat Napoleon er zijn intrede deed, kon het gekenmerkt worden als "Keizerlijk Paleis". Meer over de geschiedenis van het koninklijk paleis via deze LINK.

Er zijn nog meer Nederlandse kunstschatten te zien op de site van Google, zo is er ruimte gemaakt voor:

+ het museum Boymans van Beuningen in Rotterdam,
+ het Kröller-Müller museum in Otterlo,
+ het Rijksmuseum en Van Goghmuseum in Amsterdam,
en het Gemeentemuseum in Den Haag.

Als je dit allemaal ziet, dan buig je voor de majesteitelijke Google, "ZKH Google". Nou ja, relatief gezien. Toch petje af!

Roti malloti in een tragische toko

Je kent dat wel: moe van het werk, geen zin om nog alleen voor jezelf in de keuken te gaan staan en op weg naar huis een eettentje tegenkomen. Dat gebeurde mij ook: we hebben namelijk een nieuwe Surinaamse afhaaltoko in mijn woonomgeving. Behalve dat ik een nieuwsgierige aard heb, ben ik ook verzot op Surinaams eten. Dat is namelijk een keuken die deels stoelt op de Indiase, Afrikaanse, Hollandse en Indonesisch of Chinese kookkunst van hun immigranten. Een beter mix kan je je niet voorstellen.

De nieuwe tent bestaat uit een wat onopvallende plek in de straat. Binnengekomen wordt ik begroet door een jongeman van duidelijk Surinaamse afkomst en twee andere jongens uit de keuken, die net met hun hoofden boven de witbetegelde toog uittorenen. Ik besluit na het menu bestudeerd te hebben te gaan voor de roti. Dat is een traditioneel gerecht bestaande uit een deegpannekoekje met aardappel, snijbonen (of de echte Surinaamse kouseband, die wat taaier is), ei en kip met kerrie. Soms zijn er ook nog linzen aan toegevoegd of andere ingrediënten.
Ik vraag de jongeman of deze nieuwe tent een beetje draait. Zijn glazige blik zegt veel. Een beetje droevig zegt hij: "Nou we zitten hier pas, dus het loopt nog geen storm." Om hem te bemoedigen zeg ik: "Nou, als het lekker is wat je levert, kom ik beslist terug." Verder prijst hij zichzelf door te zeggen dat het hier erg goedkoop is, en antwoord ik hem, dat de mensen hier vooral op kwaliteit letten. Oeps. Het klonk bijna alsof ik hem een advies wilde geven om zijn strategie bij te stellen. Hetgeen op dat moment althans niet de insteek was.

De jongeman vult een piepschuim bakje met de ingrediënten en doet alles in de magnetron om het op te warmen. Daarna vertek ik, nadat ik zeven euro betaald heb en hij nog roept: "en wel terugkomen hè?"
Eenmaal thuis keert de goede tijding. Ik neem de schuimplastic warmhouddoos uit de plastic tas en floeps, de vette gele kerriesaus uit de doos spuit over de eettafel op mijn administratie. $%&*^%%$#!!!! Nadat ik de schade enigszins heb kunnen herstellen, begin ik te eten van het - naar blijkt - zeer karige portie. Het pannenkoekje is zo taai als leer, de aardappeltjes en boontjes blijken veranderd in een soort halflauwe geprakte hutspotpuree, net genoeg voor op een toastje, en de kip... Waar is de kip?

Er liggen twee botten in de doos. Heb ik soms iets gemist, heeft mijn vriend de Surinaamse tokoman mijn vlees soms stiekem op zitten peuzelen terwijl ik even niet keek? Of dacht hij: "die arrogante hond met zijn verholen kritiek zal ik eens een lesje leren! Honden vangen bot van mij!"
Leermoment van die dag: geef nooit verholen kritiek, maar probeer tijdens de aankoop alvast te bewerkstelligen dat je portie groot genoeg is, en degelijk opgewarmd is(4 minuten, geen seconde minder) én kijk of je geen bot vangt.
Ik koester geen wrok, nee, dat gaat te ver. Ik was zelf zo stom om zeven euro neer te tellen voor een hondenportie lauwe en taaie troep.
Maar ik denk wel, dat deze tragische toko met zijn rottige rotti niet erg lang kan bestaan. Het is tenslotte wel een mediastad, waar de bloggers op de loer liggen. Ik wens de tokojongens desondanks veel succes en beterschap toe (poti takru mofo).

Esperanza Spalding & Gretchen Parlato

Ik krijg niet zo vaak koude rillingen als ik naar muziek luister, maar vandaag gebeurde dat. Ik luisterde naar een Jazz muziekstuk van Esperanza Spalding en Gretchen Parlato, genaamd Useless Landscape.

Ik ben geen diehard fan van Jazz, maar gelukkig, af en toe luister ik eens en dan ontdek je dit. Het Amerikaanse gelegenheidsduo heeft elkaar terecht gevonden. Het prettige aan vrouwen die zingen en muziek maken is dat - althans in dit nummer, om niet al te veel te generaliseren - hun zoetgevooisdheid inbrengen die hen van nature gegeven is. De stembanden van vrouwen kunnen uiteraard allerlei bereiken beslaan, van contra-alt tot coloratuursopraan en in bijzondere gevallen zelfs de typisch mannelijke stembereiken. Whitney Houston kon tot maar liefst 5 octaven gaan, Ella Fitzgerald tot 4. Maar het mooiste is de natuurlijke stemklank, de rust van een moederlijke inborst die het kind in slaap sust, tot bedaren brengt, haar liefde betuigt, of tevreden snort uit weldadigheid. Die stem van de liefhebbende moeder hoor je denk ik altijd terug als je een mooie vrouwenstem hoort praten of zingen. Althans, dat is mijn freudiaanse invulling van wat er gebeurde toen ik luisterde naar Useless Landscape. Vergezocht misschien, al is het lastig een andere verklaring te vinden voor wat me overkwam. De snaar van de bas en de vrouwelijke, zwoel braziliaanse strottenhoofdklanken trilden in mijn hoofd nog lang na. En dat op moederdag...

Esperanza Spalding (1984) is een Amerikaanse jazzbassiste en zangeres. In 2011 won ze als eerst jazz artiest de Grammy Award voor beste nieuwe artiest. Gretchen Parlato (1976) is ook een gevierde Amerikaanse jazz-zangeres.