Kiplekkere kunst

Ik geloof dat het kunstenaars zijn die belangrijker worden voor ons collectief bewustzijn naarmate ze meer gefocust zijn op één ding en daarin een ontwikkeling doormaken. Zulke kunstenaars worden later geciteerd als degenen die toonaangevend waren voor onze tijd. Mijns inziens is Koen Vanmechelen zo'n iemand. Deze in 1965 geboren Belg is zijn hele leven al gefascineerd door kippen. Waarom kippen? Hij beantwoordde deze vraag in een interview als volgt:

Ik was zoals elk kind gefascineerd door een specifieke diersoort, maar mijn fascinatie bleef doordat ik leerde dat je de migratie van de mens in de afgelopen millennia perfect kunt reconstrueren aan de hand van de migratie van kippenrassen. De weg van de kip is de weg van de mens.

In 1998 begon Koen zijn Cosmopolitan Chicken Project, kortweg CCP. Hij werkt hierin samen met wetenschappers van diverse pluimage (sic). Meerdere universiteiten zijn nu dus bezig met onderzoek naar immuniteit van kippenrassen. Doel is het fokken van een 'kosmopolitische kip', die de genen van kippen uit de hele wereld draagt. Wat is daar het gevolg van? Door toenemende migratie en uitwisseling van genetisch materiaal zouden 'de opvallende uitwendige verschillen tussen bevolkingsgroepen progressief verdwijnen'. Het sterkste ras is een hybride ras.
Het werk van de kunstenaar roept vragen op. In onze tijd zijn de thema's globalisering, migratie en identiteit bijna dagelijkse kost. Als je nu de link tussen kip en mens legt, zouden de uiterlijke verschillen tussen mensen op den duur verdwijnen. Of dat zo leuk is, betwijfel ik. Is er een noodzaak voor multiculturaliteit? Vanmechelen zegt hierover dat je je voor evolutie moet durven openstellen. Het krampachtig dichthouden van (lands)grenzen zou funest zijn voor de menselijke soort. In genetisch opzicht lijkt dat overtuigend: immers, het doorfokken van het oerras uit het Himalayagebergte (de Gallus gallus) blijkt tot onvruchtbaarheid te leiden. Ook is bekend dat zo'n doorgefokte soort vatbaarder is voor ziekten.

Van mij mogen sommige haantjes in de politiek wel eens beter op de hoogte zijn van de genoemde wetenschappelijke feiten. Zij kakelen vaak als een kip zonder kop over 'eigen soort eerst', alsof dat zo fijn is voor ons voortbestaan. Je kunt wel roepen: "Wij willen inteelt, wij willen inteelt", maar dat houd je geen generaties lang vol.

Vanmechelen startte dit jaar (2012) zijn Open Universiteit voor Diversiteit (OpUnDi). De (OpUnDi) is bedoeld als overkoepelend geheel voor zijn projecten. Het is ook een denktank en een ontmoetingsplaats voor mensen om te debatteren over de kernthema’s in Koen Vanmechelens werk.

Roti malloti in een tragische toko

Je kent dat wel: moe van het werk, geen zin om nog alleen voor jezelf in de keuken te gaan staan en op weg naar huis een eettentje tegenkomen. Dat gebeurde mij ook: we hebben namelijk een nieuwe Surinaamse afhaaltoko in mijn woonomgeving. Behalve dat ik een nieuwsgierige aard heb, ben ik ook verzot op Surinaams eten. Dat is namelijk een keuken die deels stoelt op de Indiase, Afrikaanse, Hollandse en Indonesisch of Chinese kookkunst van hun immigranten. Een beter mix kan je je niet voorstellen.

De nieuwe tent bestaat uit een wat onopvallende plek in de straat. Binnengekomen wordt ik begroet door een jongeman van duidelijk Surinaamse afkomst en twee andere jongens uit de keuken, die net met hun hoofden boven de witbetegelde toog uittorenen. Ik besluit na het menu bestudeerd te hebben te gaan voor de roti. Dat is een traditioneel gerecht bestaande uit een deegpannekoekje met aardappel, snijbonen (of de echte Surinaamse kouseband, die wat taaier is), ei en kip met kerrie. Soms zijn er ook nog linzen aan toegevoegd of andere ingrediënten.
Ik vraag de jongeman of deze nieuwe tent een beetje draait. Zijn glazige blik zegt veel. Een beetje droevig zegt hij: "Nou we zitten hier pas, dus het loopt nog geen storm." Om hem te bemoedigen zeg ik: "Nou, als het lekker is wat je levert, kom ik beslist terug." Verder prijst hij zichzelf door te zeggen dat het hier erg goedkoop is, en antwoord ik hem, dat de mensen hier vooral op kwaliteit letten. Oeps. Het klonk bijna alsof ik hem een advies wilde geven om zijn strategie bij te stellen. Hetgeen op dat moment althans niet de insteek was.

De jongeman vult een piepschuim bakje met de ingrediënten en doet alles in de magnetron om het op te warmen. Daarna vertek ik, nadat ik zeven euro betaald heb en hij nog roept: "en wel terugkomen hè?"
Eenmaal thuis keert de goede tijding. Ik neem de schuimplastic warmhouddoos uit de plastic tas en floeps, de vette gele kerriesaus uit de doos spuit over de eettafel op mijn administratie. $%&*^%%$#!!!! Nadat ik de schade enigszins heb kunnen herstellen, begin ik te eten van het - naar blijkt - zeer karige portie. Het pannenkoekje is zo taai als leer, de aardappeltjes en boontjes blijken veranderd in een soort halflauwe geprakte hutspotpuree, net genoeg voor op een toastje, en de kip... Waar is de kip?

Er liggen twee botten in de doos. Heb ik soms iets gemist, heeft mijn vriend de Surinaamse tokoman mijn vlees soms stiekem op zitten peuzelen terwijl ik even niet keek? Of dacht hij: "die arrogante hond met zijn verholen kritiek zal ik eens een lesje leren! Honden vangen bot van mij!"
Leermoment van die dag: geef nooit verholen kritiek, maar probeer tijdens de aankoop alvast te bewerkstelligen dat je portie groot genoeg is, en degelijk opgewarmd is(4 minuten, geen seconde minder) én kijk of je geen bot vangt.
Ik koester geen wrok, nee, dat gaat te ver. Ik was zelf zo stom om zeven euro neer te tellen voor een hondenportie lauwe en taaie troep.
Maar ik denk wel, dat deze tragische toko met zijn rottige rotti niet erg lang kan bestaan. Het is tenslotte wel een mediastad, waar de bloggers op de loer liggen. Ik wens de tokojongens desondanks veel succes en beterschap toe (poti takru mofo).

Beter bier dan cola

Het is algemeen bekend dat Coca Cola veel suiker bevat. Ik zal je zeggen hoeveel: maar liefst 39 gram per blikje, ofwel bijna 10 suikerklontjes. Suiker is erg geliefd bij kinderen en bacteriën (zoals Streptococcus mutans en Lactobacillus). De bacteriën zetten suiker om in zuren, die het tandglazuur aantasten. Wist iedereen al, maar let op: Coca Cola en trouwens bijna alle andere cola's doen ook zelf enge dingen zonder bacteriën. Erg leuk is de volgende proef. We doen een ei in de cola en wachten 24 uur. Wat gebeurt er? Dit:



Dat er nog mensen zijn die zo'n gevaarlijk drankje drinken... Ik houd het maar bij een biertje. Het is niet slecht voor de tanden en een ei blijft er gewoon in drijven, sterker nog: een gelukkiger ei bestaat niet! (Kip in bier gestoofd is ook lekker trouwens, kiplekker zelfs, al heb ik de kip voor deze blog niet geïnterviewd, dus haar antwoord hou je van me tegoed.)